Narodowa debata o bezpieczeństwie klimatycznym Polek i Polaków

Termin:
7 września 2026 roku
Lokalizacja:
Sejm Rzeczpospolitej Polskiej
28 czerwca w Kołudzie Wielkiej w województwie kujawsko-pomorskim termometry w ciągu dnia pokazały 40,6 stopnia Celsjusza. To historyczny rekord temperatury odnotowany na terenie Polski. To, czego doświadczają mieszkańcy Europy w lecie tego roku nie jest pojedynczym epizodem pogodowym. Jest częścią długoterminowego trendu ocieplania się klimatu, którego konsekwencje środowiska naukowe opisują od wielu lat. Coraz częstsze i dłuższe fale upałów, przedłużające się okresy suszy oraz gwałtowne opady i nawałnice stają się trwałym elementem rzeczywistości społecznej, gospodarczej i przyrodniczej Polski.
Tematem bezpieczeństwa klimatycznego Polek i Polaków zajmie się polski parlament. 7 września w Sali Kolumnowej Sejmu RP odbędzie się debata poświęcona skutkom zmian klimatu oraz działaniom niezbędnym do ograniczania ich konsekwencji dla środowiska, społeczeństwa, gospodarki i bezpieczeństwa państwa.
Według badań społecznych, 78% Polaków obawia się skutków zmiany klimatu, a większość oczekuje od rządzących więcej działań na rzecz przeciwdziałania globalnemu ociepleniu i jego skutkom.
WODA
Muchlarz, Trzydnik Duży, Szczecinek, Lubin – to przykłady miast, miasteczek i wsi, gdzie władze lokalne zaapelowały o ograniczenie zużycia wody. Na początku sierpnia IMGW wydało ponad 70 ostrzeżeń przed suszą hydrologiczną, a wiele rzek wskazywało niski stan wód. Z tego powodu produkcję prądu ograniczyły elektrownie węglowe w Kozienicach i Połańcu.
Zobacz mapę prezentującą, gdzie w Polsce wydano apele (zakazy) dot. ograniczenia zużycia wody
POŻARY
W Polsce każdego roku odnotowuje się ponad pięć tysięcy pożarów lasów. To ponad 15 dziennie. Większość z nich jest gaszona dzięki wysiłkowi strażaków, jednak coraz częściej społeczeństwo obserwuje ich bohaterską walkę z ogniem, który trudno opanować. Tak było w maju tego roku, gdy spłonęło ponad tysiąc hektarów Puszczy Solskiej. Las co do zasady nie płonie sam, ale zmiana klimatu przyczynia się do wysychania ściółki, a to ułatwie rozprzestrzenianie się groźnego żywiołu.
OCHRONA ZDROWIA
Według danych Ministerstwa Zdrowia, podczas czerwcowej fali upałów w Polsce odnotowano wzrost liczby interwencji ratowników medycznych. Obciążone zostały Szpitalne Oddziały Ratunkowe, co skutkowało wzrostem średniego czasu oczekiwania pacjentów na pomoc. Niestety, nie każdy polski szpital jest wyposażony w klimatyzację. W czasie upałów na niektórych oddziałach, w tym kardiologii dziecięcej, było nawet 38 stopni, co utrudnia leczenie i powrót do zdrowia.
BEZPIECZEŃSTWO
Zmiana klimatu rzadko tworzy nowe problemy od zera, lecz gwałtownie potęguje istniejące kryzysy społeczno-gospodarcze, środowiskowe i infrastrukturalne. W Polsce objawia się to poprzez nakładanie się zjawisk: przedłużające się susze i fale upałów obniżają poziom rzek, zagrażając chłodzeniu elektrowni i dostawom prądu, a gwałtowne nawałnice niszczą uprawy i wywołują powodzie błyskawiczne w miastach, co zwiększa inflację, ceny żywności i paraliżuje transport. Te nawarstwiające się skutki generują obciążenie finansowe dla gospodarki: powódź na Dolnym Śląsku z września 2024 roku przyniosła straty rzędu 13 miliardów złotych. Według raportu Instytutu Reform oraz Fundacji ClientEarth roczne koszty skutków zmian klimatu dla polskiej gospodarki mogą wynieść nawet 124 mld zł (2,2% PKB) rocznie,
Agenda
-
11:00 - 11:20
Wystąpienia wstępne: Marszałek Sejmu, Prezes PAN, Przedstawiciel Koalicji Klimatycznej
-
11:20 - 11:40
Wprowadzenie
-
11:40-12:50
PANEL 1: OBYWATELE I GOSPODARKA (eksperci koordynujący: Zbigniew Karaczun, Paulina Sobiesiak-Penszko)
-
12:50-13:20
PRZERWA
-
13:20-14:30
PANEL 1: PRZYRODA (eksperci koordynujący: Piotr Skubała, Iwona Wagner)
-
14:30-15:00
PRZERWA
-
15:00-16:10
PANEL 3: PAŃSTWO (eksperci koordynujący: Zbigniew Karaczun, Szymon Malinowski)
-
16:10-16:30
ZAKOŃCZENIE
ORGANIZATORZY:
Wydarzenie organizowane jest przez Komitet ds. Kryzysu Klimatycznego Polskiej Akademii Nauk we współpracy z Pracownią na rzecz Wszystkich Istot, Koalicją Klimatyczną oraz Państwową Radą Ochrony Przyrody. Patronat nad debatą objęli Marszałek Sejmu RP Włodzimierz Czarzasty oraz Prezes Polskiej Akademii Nauk prof. Marek Konarzewski.
Zmiana klimatu nie jest jednym z wielu problemów środowiskowych, lecz czynnikiem wpływającym na bezpieczeństwo państwa, gospodarkę, zdrowie, rolnictwo i dostęp do wody
Komunikat 1/2026 w sprawie nienadążania z adaptacją do przyspieszającej antropogenicznej zmiany klimatu
Komunikat 3/2025 w sprawie szans i wyzwań dotyczących miejskich planów adaptacji
Komunikat 02/2025 w sprawie zaleceń do przyszłego Europejskiego Planu Adaptacji do Klimatu (ECAP)